از استحکام لثه تا درمان سردرد/ هر آنچه از گل محمدی و گلاب باید بدانید

 گل محمدی با طبیعتی معتدل، نشاط‌آور و مقوی قلب و مغز است؛ دمنوش آن خستگی را رفع کرده و بوییدنش استرس را از بین می‌برد.

 یک متخصص طب سنتی ایرانی اظهار کرد که گل محمدی دارای طبیعتی معتدل و متمایل به سردی است و می‌توان آن را گنجینه‌ای از خواص درمانی برای تقویت قلب، مغز و دستگاه گوارش به شمار آورد. به گفته وی، بوییدن این گل نشاط‌آور بوده و دمنوش آن خستگی را از تن بیرون می‌کند.

 سپیده شهسواری به مناسبت ۲۰ اردیبهشت، روز ملی گل محمدی و گلاب، توضیح داد: گل محمدی که در منابع طب سنتی ایرانی با نام‌هایی مانند گل سرخ یا ورد احمر شناخته می‌شود، بسته به منطقه رویش خود به انواع گوناگونی تقسیم می‌گردد. چنانچه در نواحی بیابانی و گرمسیر پرورش یابد، «گل سرخ بیابانی» نامیده می‌شود و اگر در باغ‌ها و مناطق معتدل و سردسیر به عمل آید، «گل سرخ بستانی» خوانده می‌شود.

این متخصص طب سنتی ایرانی تصریح کرد: طبیعت و مزاج این گل به صورت مرکب‌القوا (یعنی دارای چندین خاصیت و قوه متفاوت) است. از نظر طبع، در مجموع معتدل و متمایل به سردی محسوب می‌شود. گل سرخ یا محمدی دارای خواص بیشماری بوده و مقوی تمام قوا و اعضای بدن به حساب می‌آید.

وی افزود: این گل قلب، مغز، ریه، کبد، معده، کلیه، روده، رحم و مقعد را تقویت می‌کند. از ویژگی‌های اختصاصی آن می‌توان به مفرح و نشاط‌آور بودن، لطیف‌کنندگی خون، پاکسازی عروق و همچنین اثر ملین و مسهل اشاره کرد. این گیاه به تسکین صفرا، حرارت و بلغم رقیق موجود در خون یاری می‌رساند و در درمان انواع سردرد نیز تأثیرگذار است.

شهسواری بیان داشت: یکی از کاربردهای ویژه گل محمدی در بهداشت دهان این است که مزه‌مزه کردن جوشانده آن برای استحکام لثه‌ها بسیار مفید می‌باشد. از سوی دیگر، بوییدن این گل نقش چشمگیری در زدودن غم و استرس، آرام‌سازی تپش قلب، رفع افسردگی و کاهش خستگی ایفا می‌کند.

وی اضافه کرد: یکی از فرآورده‌های ارزشمندی که از گل محمدی به دست می‌آید، گلاب است که تمام مزاج و ویژگی‌های گل سرخ را در خود جای داده است. در طب سنتی، نوشیدن گلاب نیم‌گرم برای درمان سرفه‌های خونی، نزله، خشونت سینه و تقویت عمومی بدن توصیه می‌شود. همچنین گلاب می‌تواند درد معده، کبد و طحال را تسکین بخشد.

این متخصص طب سنتی ایرانی عنوان کرد: استعمال موضعی گلاب برای درمان سردردهای گرم و درد چشم سودمند است. همچنین به صورت اسپری برای رفع خستگی، کاهش خارش‌های پوستی و خوشبو کردن بدن به کار می‌رود. غرغره کردن گلاب نیز در تقویت اعصاب، رفع غش و آرام‌سازی تپش قلب مؤثر می‌باشد.

وی با بیان این که در مصرف گل سرخ باید به مضرات و مصلحات آن نیز توجه داشت، ادامه داد: زیاده‌روی در مصرف گل سرخ ممکن است به کاهش میل جنسی و ایجاد عطش منجر شود. افراط در نوشیدن گلاب نیز احتمال دارد نزله و زکام را تشدید کرده و باعث سفیدی مو گردد. برای اصلاح این عوارض، مصلح گلاب آن است که آن را با شکر و نبات به صورت شربت درآورند و مصلح گل سرخ را «انیسون» دانسته‌اند.

شهسواری گفت: از ترکیب گلاب با شکر و زعفران، شربتی به نام «جلاب» به دست می‌آید که خواص فراوانی برای آن ذکر شده است. جلاب برای رفع تشنگی، فرو نشاندن حرارت معده و کبد، رطوبت‌رسانی به بدن و تقویت قلب و ریه به کار می‌رود. همچنین می‌تواند در کاهش ترس، استرس و خستگی مؤثر باشد. با این حال، افرادی که دچار اسهال، زخم‌های گوارشی، خونریزی‌های شدید قاعدگی یا بی‌اختیاری ادرار هستند، باید در مصرف این فرآورده احتیاط کرده یا از آن پرهیز نمایند.

این متخصص طب سنتی ایرانی یادآور شد: یکی دیگر از محصولات ارزشمند گل سرخ، معجون «گل قند» است که به روشی ویژه از غنچه‌های گل محمدی تهیه می‌شود و خواص بسیاری دارد. این معجون در حفظ سلامتی به ویژه در فصل زمستان نقش دارد و ممکن است به صورت درمانی توسط پزشک متخصص برای بیماران تجویز گردد.

وی در پایان اضافه کرد: دمنوش‌های حاوی گل سرخ نیز می‌توانند به ایجاد نشاط و رفع خستگی کمک کنند. ترکیب عرق بهار نارنج با گلاب در بهبود بی‌خوابی مؤثر است. همچنین افزودن اندکی گلاب به فالوده سیب یا دسر سیب پخته می‌تواند خواص آن را چندین برابر سازد. گفتنی است یکی از معدود گل‌هایی که مصرف آن در دوران بارداری بدون مانع شمرده می‌شود، گل سرخ است که می‌توان از آن برای رفع یبوست بهره برد.