پاسخ کوتاه: شایعترین دلیل ابتلا به آرتروز ترکیبی از فرسودگی طبیعی مفصل با گذشت زمان و عوامل سبک زندگی است که مهمترین آنها چاقی یا اضافهوزن است. افزایش بار مکانیکی روی مفاصلِ حامل وزن (بهخصوص زانو) و کاهش توان بازسازی غضروف باعث شروع یا تسریع آرتروز میشود. در ادامه علل شتابدهنده، نشانهها، راههای پیشگیری و زمان مراجعه فوری توضیح داده میشود.
دبیر انجمن بررسی و مطالعه درد در ایران گفت: شایعترین عامل چاقی است البته چاقی فقط برمفاصلی که وزن بدن را تحمل میکنند علی الخصوص زانو اثر سو دارد.
محمدحسین دلشاد فلوشیپ درد و دبیر انجمن بررسی و مطالعه درد در ایران به بیماری آرتروز اشاره کرد و گفت: آرتروز ناشی از روند فرسودگی است که به طور طبیعی و بالا رفتن سن ایجاد میشود. در طول روز و به علت فعالیتهای بدنی، مفاصل بدن به طور مرتب در معرض ضربه قرار دارند و این ضربات مرتباً آسیبهایی را به آنها به خصوص به غضروف مفصلی وارد میکنند. بدن این آسیبها را تا جایی که میتواند ترمیم میکند.
وی با بیان علل بروز آرتروز افزود: گاهی اوقات شدت آسیبهای وارده به مفصل بیش از قدرت ترمیم بدن است و یا به عللی قدرت ترمیم بدن کاهش یافته و نمیتواند آسیبهای معمولی را مرتباً ترمیم کند. در این موارد غضروف مفصلی به تدریج خرابتر میشود و این شروع آرتروز است.
دبیر انجمن بررسی و مطالعه درد در ایران اضافه کرد: در ابتدا سطح غضروف ریش ریش و لایه لایه میشود. با هر آسیبی مقداری از روی غضروف برداشته میشود تا اینکه به تدریج کلفتی غضروف کم میشود. کم شدن کلفتی غضروف که در رادیولوژی به صورت کاهش فاصله مفصلی دیده میشود از علائم اولیه شروع ساییدگی مفصل است.
دلشاد با بیان اینکه امروزه به علت استفاده زیاد از گوشیهای موبایل و زندگی کارمندی شیوع این بیماری را شاهد هستیم ادامه داد: آرتروز یکی از دردهایی است که سن ابتلاء به آن حدود دو دهه جلوتر آمده است که در دهههای ۴ و ۵ زندگی در مفاصل به خصوص در زانو شاهد بروز آن هستیم.
این فلوشیپ درد درباره شایعترین دلایل آرتروز که موجب تسریع روند تخریب مفصل میشوند گفت: شایعترین عامل چاقی است البته چاقی فقط بر مفاصلی که وزن بدن را تحمل میکنند علیالخصوص زانو اثر سو دارد. ضربات وارده به مفصل و استفاده نادرست از مفاصل (دو زانو و چهار زانو نشستن، استفاده از توالت ایرانی)، عفونتهای مفصلی و روماتیسم مفصلی، انحرافات استخوان ران و درشت نی (پای ضربدری و پای پرانتزی) عوامل مؤثر در تسریع روند آرتروز هستند.
وی درباره نشانههای آرتروز توضیح داد: خشکی صبحگاهی و پس از استراحت مفصل، ورم مفصل، کاهش دامنه حرکتی مفصل که در مراحل پیشرفته بیماری ایجاد میشود، ضعف و کوتاهی عضلات اطراف مفصل که در موارد کاهش دامنه حرکتی مفصل به وجود میآید، گاهاً وجود صدا در حرکات مفصل، ایجاد پای پرانتزی مؤثر هستند از جمله نشانههای بروز آرتروز هستند.
دلشاد درباره روش پیشگیری از آرتروز نیز بیان کرد: همانند تمام بیماریهای دیگر داشتن یک رژیم غذایی مناسب و سالم مفید خواهد بود. ورزش درمانی در جهت تقویت عضلات اطراف مفاصل و برگرداندن انعطاف و دامنه حرکتی مفصل نقش به سزایی دارد که با هدایت و برنامهریزی پزشک برای حصول نتیجه مطلوب انجام خواهد شد.
دبیر انجمن بررسی و مطالعه درد در ایران خاطر نشان کرد: فیزیوتراپی، تزریق داخل مفصل زانو و جراحی نیز بر حسب مورد در درمان نقش خواهد داشت. درد ناگهانی مانند آرتروز و بسیاری از انواع دردهای طولانی مدت و مزمن بیماران در کلینیک درد ویزیت میشوند و میتوانند همان روز به خانه بروند.
پرسشهای متداول
آیا آرتروز قابل پیشگیری است؟
بخشی از ریسک آرتروز به سن و ژنتیک مربوط است اما با کنترل وزن، ورزش منظم و اصلاح الگوهای حرکتی میتوان تا حدی شانس ابتلا یا پیشرفت آن را کاهش داد.
چه زمانی باید به فیزیوتراپی مراجعه کنم؟
در صورت درد مداوم یا کاهش عملکرد مفصل که با مراقبت اولیه بهتر نمیشود، فیزیوتراپ میتواند برنامه تمرینی و راهکارهای حمایتی ارائه دهد.
آیا چاقی حتماً منجر به آرتروز میشود؟
داشتن اضافهوزن ریسک ابتلا را افزایش میدهد اما همه افراد چاق آرتروز نمیگیرند؛ ترکیب عوامل مختلف تعیینکننده است.
آیا ورزش مضر است؟
ورزش ناصحیح یا پر فشار ممکن است مشکلساز باشد، اما ورزش هدفدار و زیر نظر متخصص معمولاً به تقویت مفصل و کاهش علائم کمک میکند.
چه موقع باید فوراً به پزشک مراجعه کنم؟
درد ناگهانی و شدید، تب همراه با درد مفصل، قرمزی و تورم شدید یا ناتوانی در تحمل وزن از مواردی است که نیاز به مراجعه فوری دارند.
آیا این مقاله جایگزین نسخه یا تشخیص پزشک است؟
خیر؛ این مطلب جهت اطلاعرسانی عمومی است و برای تشخیص و درمان قطعی باید به پزشک مراجعه شود.
مطالب این مقاله فقط برای افزایش آگاهی عمومی است و جایگزین تشخیص یا درمان پزشکی نیست. برای اطلاعات بیشتر، صفحه سیاست پزشکی و سلب مسئولیت پزشک سایت را بخوانید.

تعداد نظرات : 0
هنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ارسال نظر